انواع نهال فندق
در داستان های باستانی فرهنگ سیلتیک درخت فندق با خرد و الهام مرتبط است و گفته شده این درخت با جادویی قدرتمند پوشیده است که میتواند انسان ها را به خود جذب کند. در اساطیر این قوم گفته شده قلمرو خدایان با ۹ درخت فندق از قلمرو انسان ها مرزبندی میشود این درختان که شاخه های بلندی داشتند میوه خود را به درون دریای نزدیکش میریختند تا غذای ماهی های قزل آلا شود و به همین علت ماهی قزل آلا به عنوان نماد حکمت مطرح میشود.ودر اساطیر یونانی هرمس (پیک و پیام آور خدایان) عصایی از جنس درخت فندق دارد که او را در سفرهایش یاری میبخشد. فندق درختی است که بیشتر به واسطه میوه مفیدش که از دیرباز ماده غذایی مفید و مناسبی برای انسان و حیوان بوده است، کشت میشود این میوه در بسیاری از فرهنگ های بشری با خرد، پند و الهام در ارتباط بوده است. فندق معمولی با نام علمی avellana است و از خانواده توس betulaceae به شمار میرود. نام فندق به آجیل های هرگونه از جنس corylus اطلاق میشود ولی در محیط های تجاری اغلب با نام c.avellana مطرح میشود. در زبان انگلیسی فندق را با نام hazel میشناسند. واژه فارسی فندق به نظر میرسد از واژه پارسی باستانی پندوک یا بن دوک (درون خالی) اقتباس شده باشد. همچنین نام علمی آن یعنی avellana از شهر avella در ایتالیا گرفته شده است. ایران جایگاه هفتم جهانی محصول فندق را به خود اختصاص داده است. میوه فندق به عنوان یک منبع غذایی با ارزش شناخته میشود. فندق از درختان مثمر چند ساله به شمار میرود که از سال پنجم تا ششم شروع به باردهی میکند. به صورت درختچه ای کوتاه رشد و دارای ارقام و واریته های مختلفی است. در بیشتر مناطق رشد میکند. میوه فندق ظاهری گرد و کروی مانند دارد که دارای پوسته چوبی سفت و سختی است که مغز فندق در داخل آن قرار دارد. از میوه فندق استفاده های مختلفی میکنند و سرشار از ویتامین ها و خواص بسیاری است. برگ های سبز رنگ پهن و در عین حال نوک تیز دندانه داری به رنگ سبز همراه گل هایی به صورت نرم و ماده تولید میکند، گل های این گیاه به صورت سنبله آویخته شده در فصل پاییز ظاهر میشود، از باردهی بالایی برخوردار است. فندق در اصل بومی مناطقی از اروپا، آسیای صغیر و قفقاز است. ترکیه نیز از بزرگ ترین تولیدکنندگان فندق در جهان است که بیشترین فندق مصرفی جهان را تولید میکند. استان گیرسون قطب تولید فندق در ترکیه به شمار میرود که حدود ۷۵ درصد از تولیدات جهانی فندق را پوشش میدهد. در ایران هم مهم ترین منطقه برای تولید فندق ناحیه ی اکشور رحیم آباد و شهرستان تالش است. میزان تولید فندق در جهان معمولا سی درصد کم تر از بازار جهانی است به همین دلیل از اهمیت اقتصادی و تراز بالایی برخوردار است چرا که دارای بازار خوبی است و از،قدرت نگهداری و انبار داری بالایی برخوردار است. از رشد متوسطی برخوردار است که گلدهی این گیاه ۳ تا ۴ سال و باردهی این گیاه ۵ تا ۶ سال پس از کاشت صورت میگیرد. گرده افشانی فندق توسط باد صورت میگیرد.
انواع نهال های فندق ایرانی و خارجی
۱. فندق زنجان: یک گونه منحصر به فرد در بین نهال های زودبازده است. نسبت به سرما نهاوند بالایی دارد. از سال اول شروع به باردهی میکند.
۲. فندق قزوین: این نهال در رده برتر درختان فندق است. در آب و هوای معتدل قلبا رشد است. از سال چهارم شروع به باردهی میکند.
۳. فندق قم: در شرایط سرد قابل پرورش است. این نوع اصالتا آمریکایی است اما در ایران آن را بومی قم میشناسند. از سال پنجم شروع به باردهی میکند.
۴. فندق نخجوان: با اکثر اقلیم های ایران سازگار است. عمر کوتاهی دارد. ریشه اصلی آنمربوط به کشور آذربایجان است.
۵. فندق فرتیل دو کوتارد: برای مصرف آجیل کاربرد دارد. بومی کشور فرانسه است.
۶. فندق گردویی: بومی کشور ایتالیاست. نیاز کمی به آبیاری دارد.
۷. فندق روند دو پیمون: یک گونه با طعم متفاوت و خاص است. زادگاه آن کشور فرانسه است.